Enige tijd geleden heeft Odé een actie HELP! voor de Stichting Zienderogen gevoerd. Een van de dingen die ze ook hebben gedaan is het sponsoren van een student Optometrie. Dat is Robert-Jan Korteland geworden. Hij vertrok samen met vijf optometristen van de Stichting Zienderogen richting Oekraïne om oogheelkundige hulp te bieden aan blinden en slechtzienden. Onderstaand zijn verslag en de beelden...
Zaterdag 17 april vertrekken 2 auto’s richting de Oekraïne voor een nieuwe uitdaging, een nieuwe missie. Ik zit in de auto met Bram Bol en Rob Boon. In de andere auto zitten John Moen, George de Jong en Leo Copini. Rond het middaguur rijden we een file in en hebben we telefonisch contact met Laurent Nouwen van de Henri Nouwen Stichting (nouwen.org). Als aanvoerder stuurt hij met een 13 vrachtauto’s tellend konvooi ook op de Oekraïne aan! Zij gaan goederen lossen om armen, kloosters en opvangcentra van goede dienst te zijn. We treffen elkaar na een lange file, samen met John, George en Leo. Na dit rustpunt rijden we verder stoppen rond 20.00 uur bij een hotel in Polen. Vroeg in de morgen staat de tv al aan met de begrafenisplechtigheid van de President van Polen op iedere zender. Wij zijn benieuwd of dit onderweg voor moeilijkheden gaat zorgen. Wij moeten langs Kraków en daar zal het goed druk zijn… Uiteindelijk zijn we in Katowice: Overal staat politie langs de wegen, op elke brug controle en lasers. We komen door een controlepost en mogen gewoon doorrijden?! Staan hier altijd zoveel agenten, of is dit vanwege de begrafenis van de President? Rondom het vliegveld ziet het zwart van agenten en beveiliging. We zien een aantal grote zwarte Mercedessen met Cordon voor hen uit. President Obama misschien?
We zijn nu 20 km. voor de Oekraïense grens en we eten langs een ‘wegtentje’ nog even een punt pizza en drinken we een colaatje. Nu snel weer verder. Het gaat vandaag voorspoedig (tot nu toe). We komen bij de grens Polen-Oekraïne aan. De Straƶ Graniczna houdt ons aan. Paspoorten, autopapieren en doel van grenspassage worden overgedragen. Er wordt onder de motorkappen gekeken. De lading wordt vluchtig bekeken. Alles lijkt goed te zijn. Papieren worden gekopieerd en gescand. De ene pet, controleert de ander lijkt het wel. Bij elk hokje worden we aangehouden. Vertrouwen ze ons niet? Het lijkt alsof we een probleem hebben. We mogen niet door bij de laatste controle. Dozen met monturen vinden ze verdacht en vragen wat het kost. Er lopen inmiddels zes mannen in het blauw om de auto heen. Het is inmiddels 18.00 uur en Ivanka en (Henri Nouwen stichting, Oekraïne) heeft al een tijd staan praten met de mannen van de grenswacht. Het baat niet, we mogen niet verder. Sjors, Johnny en Leo zijn wel de grens over maar zij moeten terug komen, omdat de paspoorten ingenomen zijn. Rob belt George: “Snel spullen uitladen en doe ze in de auto van Roman en meteen terugkomen!” Dat wordt spannend, want we moeten de grens naar Polen ook weer over en men is bekend met onze goederen. Wat als ze erachter komen dat er nu veel ontbreekt? Stel dat we door kunnen en Polen inrijden? We moeten een andere grensovergang vinden om overheen te komen de Oekraïne in. In beide auto’s moeten we onderweg wat dozen met brillen overhevelen in Polen en dan een andere grens pakken. Het lijkt dan net alsof we alle goederen bij ons hebben, terwijl Roman de meetkundige apparaten meegenomen heeft de Oekraïne in. De imigrationcards en stempelkaarten moeten we vernietigen om de andere grens over te komen. 20.45 uur: “We zijn er door!”. Via een andere grens 70 km verderop. Nu kan de missie uiteindelijk tóch beginnen.
De wegen zijn slecht hier, maar schoon! Iedereen boven de 60 jaar is verplicht een gedeelte van hun stoepje schoon te houden, anders ontvangt men geen toelage. Afgelopen winter was het hier rond de -18°C en hierdoor zijn de wegen nóg slechter geworden. Er is hier een nieuwe president en er zijn politieke conflicten. Er is nu besloten dat er geen budget is voor de infrastructuur. Door twee politieke groeperingen, die hun eigen politieke oorlog voeren, wordt het volk vergeten...en…dat is te zien en te merken; Koepels van bladgoud, een waterput met handpomp, ploegen met de hand, paard en wagen, een kreupele straathond, toezicht door een platte pet, een mens met een norse blik, een prachtig land.
Iedere morgen ontbijten we gezamenlijk, om vervolgens de spullen te pakken en op locatie aan het werk te gaan. voor de deur en in de portiek staat meestal een groep mensen klaar om ons te verwelkomen. Meteen uitpakken. “Mannen, hier gaan we refractioneren. Dit is 6 meter, hier Snellen ringenkaarten, daar zitten de patiënten. In de andere ruimte doen we de vooronderzoeken en schrijven we bestaande gegevens uit. Hier stallen we monturen uit. Hier de kant en klaartjes, hier de zonnebrillen en hier de correctiebrillen”. Dit geeft een beetje weer hoe snel Bram Bol zorgt dat alles op z’n plek staat. Snel nog een kop koffie en laat iedereen maar binnen. Wat een rij mensen. Kinderen, ouderen, jongeren. Mensen nemen plaats in de ‘wachtruimte’ totdat ze aan de beurt zijn. Ik heb nog nooit zo veel objectieve metingen verricht met de skia als deze weken. Je komt veel pathologie en abnormaliteiten tegen bij zowel jong als oud. Lange dagen met vele indrukken, relatief weinig slaap in andere leefomstandigheden, maar wat voelt dit goed! De mensen zijn blij dat je er bent. Het is al prachtig als je iets kleins voor iemand kan doen, zoals het meegeven van een kant en klare leesbril. Voor een bril op maat moeten de mensen een tijdje geduld hebben. Uiteindelijk zal iedere nieuwe eigenaar van een brilmontuur de wereld scherper en contrastrijker waar kunnen nemen. Hoe gaat het aanmeten van een bril eigenlijk in zijn werk tijdens zo’n missie?
Telkens wordt er één persoon binnengelaten in de meet- en aanpasruimte. Hier liggen monturen, onderzoeks- en meetapparatuur. Afin, de hele rataplan staat klaar. John doet vooronderzoek door een objectieve oogmeting en algemene observatie van de persoon. Dan wordt er door één van de studenten gevraagd naar medische historie en/of problematiek op dit moment. Dit wordt vertaald en wij besluiten of het en subjectieve- of een objectieve meting wordt. Het hoornvlies en het netvlies wordt kort gescreend op afwijkingen. Hier wordt niet te lang bij stil gestaan, want het gaat om het verschaffen van een gezichtshulpmiddel. De uiteindelijk brilsterkte wordt opgeschreven en de patiënt loopt door naar Leo of Bram voor het uitzoeken van een montuur. In sommige gevallen wordt er een bril met gele glazen afgegeven, we schrijven ook regelmatig een loep voor i.v.m. de vele low-vision patiënten die er zijn. Elke bril of ieder voorschrift wordt verwerkt in een Excel® bestand, zodat we thuis alles uit kunnen draaien en er geen fouten gemaakt kunnen worden met de verwerking van de productie.
Afgelopen week bezochten wij weeshuizen, internaten, geriatrische tehuizen, en rehabilitatie centra voor kinderen. Op verzoek van het Rode Kruis bezochten wij zelfs een gevangenis. Wij dienden de aller- aller armste mensen die ondergeschoven zijn in de maatschappij. Bij elkaar hebben wij meer dan 1000 oogonderzoeken verricht en honderden ‘bestellingen’ meegenomen naar Nederland. Honderden zonnebrillen en kant en klare brillen werden achtergelaten en weggegeven. Voor een aantal mensen werd geld ter beschikking gesteld voor een staaroperatie. Dit betrof relatief jonge mensen, die door deze ingreep weer zouden kunnen participeren in de maatschappij. Toch is de missie nog niet helemaal volbracht: Al die brillen moeten nog voorzien worden van glazen op sterkte. Een heel (mooi) karwei. Ik weet één ding: Ik ben weer terug in Nederland met een rugzak vol emotionele en professionele ervaring.Als laatste wil ik de firma Odé (gavebrillen.nl) enorm bedanken voor hun financiële bijdrage in deze missie en volledige sponsoring van ondergetekende!
Ik wens u allen ‘licht’ op uw pad,
Robert-Jan Korteland
lading vluchtig bekeken
Een gelukkige myoop die haar eerste bril gaat ontvangen
Hypertropie
Esotropie, voorste segment is aan het degeneren
Verhoornende Keratoconus
Te kleine prothese onder droge en geïrriteerde omstandigheden
Men verkoopt hier óók contactlenzen
De ‘verkoopruimte’
Stagebegeleider Rob Boon
Men ploegt met de hand met paardenkracht
De stad Lviv
De Lada is erg populair
