In dit artikel deelt Dr. Maria Markoulli, universitair hoofddocent optometrie en klinisch specialist, haar visie op de voortdurende evolutie van contactlenzen en het belang van innovatie voor comfort en gebruiksgemak van lensdragers.
Veranderende behoeften vereisen een voortdurende evolutie van contactlenzen, met bijzondere aandacht voor het optimaliseren van bevochtigbaarheid en gebruiksgemak. Het omarmen van deze evolutie is essentieel voor de tevredenheid van contactlensdragers. Vooruitgang op het gebied van oppervlaktetechnologieën voor zachte contactlenzen, de afgifte van bevochtigingsmiddelen en de verfijning van draagschema’s zullen de lenservaring van contactlensdragers blijven verbeteren.
Mijn doel als klinisch specialist is om lensdragers optimaal comfort en zicht te bieden. Daarvoor is het essentieel om de nieuwste technologieën en draagschema’s te omarmen. In de afgelopen 25 jaar heb ik elke kans aangegrepen om mijn eigen ervaring met het dragen van contactlenzen te verbeteren. Zo ben ik overgestapt van harde zuurstofdoorlatende lenzen naar hydrogel- en silicone hydrogelmaterialen. Verbeteringen in de oppervlaktetechnologie en intuïtievere draagschema’s hebben mijn lenservaring enorm verbeterd. En of ik het nu bekijk vanuit het standpunt als klinisch specialist of als contactlensdrager, ik verwacht dat de volgende stappen in de evolutie van zachte lenzen net zo impactvol zullen zijn.
Tijdens mijn jaren in onderzoek en klinische praktijk heb ik gezien hoe krachtig het effect van de juiste contactlenzen kan zijn. De vreugde op het gezicht van een zelfbewuste tiener als hij een alternatief krijgt voor het dragen van een bril. Of de opluchting van de dame met presbyopie die zich realiseert dat ze minder afhankelijk kan zijn van een bril. De afgelopen jaren hebben ons ongelooflijke contactlenstechnologieën gebracht. Dat is een goede zaak, want de behoeften en verwachtingen van lensdragers zijn verder geëvolueerd dan alleen maar ‘helder zicht’. Comfort en gebruiksgemak zijn prioriteiten en hoewel er op het gebied van contactlenstechnologie nog veel te doen is, is de toekomst in veel opzichten al aangebroken.
Ongeacht het type contactlens of draagschema blijven de interacties tussen de contactlens en het ooglid, de traanfilm en het oogoppervlak constant. Wrijving tussen het contactlensoppervlak en de ooglidrand kan een negatieve invloed hebben op het comfort.¹–³ Daarom wordt verwacht dat lenstechnologieën die de smering en bevochtigbaarheid* verbeteren, zullen bijdragen aan meer draagcomfort.⁴
Een betere bevochtigbaarheid van contactlenzen kan worden bereikt met oppervlaktetechnologieën die het watergehalte aan het uiterste lensoppervlak verhogen (zogenoemde water surface-technologieën), of door specifieke bevochtigingsmiddelen of oppervlaktebehandelingen toe te voegen. De contactlenzen die momenteel verkrijgbaar zijn, integreren op verschillende manieren bevochtigingsmiddelen. In alle gevallen is het doel de verspreiding en het vasthouden van vocht over het lensoppervlak te verbeteren, wat uiteindelijk het comfort verbetert.⁴ De voor de hand liggende vraag is dan: is dit het beste wat we kunnen doen?
Bevochtigingsmiddelen kunnen op verschillende manieren in zachte contactlenzen worden geïntegreerd. Bijvoorbeeld door ze aan de blisterverpakking van de contactlens toe te voegen, door ze in het contactlensoppervlak te verankeren of door ze los aan het contactlensmateriaal te binden en geleidelijk af te geven.⁴ De afgifte van bevochtigingsmiddelen is afhankelijk van het contactlensmateriaal en de eigenschappen van het bevochtigingsmiddel. Met de nieuwe ontwikkelingen op het gebied van herbruikbare contactlenzen kan de afgifte van bevochtigingsmiddelen voor meer contactlensdragers werkelijkheid worden.
Onderzoek toont aan dat de directe integratie van bevochtigingsmiddelen in zachte contactlensmaterialen de bevochtigbaarheid verbetert en de wrijvingscoëfficiënt aan het lensoppervlak verlaagt.⁵˒⁶ Voorbeelden hiervan zijn de bevochtigingsmiddelen PVP en PEG-methacrylaat, die gebruikt worden in de volgende generatie silicone hydrogel contactlenzen.⁶
Hoewel daglenzen met succes bevochtigingsmiddelen bevatten die door de contactlens worden afgegeven,⁷ is dit een grotere uitdaging voor herbruikbare contactlenzen. Bij deze laatste kan de bevochtigbaarheid buiten de blisterverpakking worden gewijzigd door de eigenschappen van de contactlens, het lensverzorgingssysteem en de interacties tussen de contactlens en het oogoppervlak.
Herbruikbare contactlenzen kunnen bestanddelen van desinfecterende verzorgingsproducten opnemen en afgeven om te interageren met het oogoppervlak en de traanfilm. Het is ook waarschijnlijker dat ze bestanddelen van de traanfilm absorberen tijdens het dragen, wat mogelijk bijdraagt aan afzettingen op het lensoppervlak en het oogcomfort beïnvloedt. Een extra uitdaging is de afgiftedynamiek – de regeling van de afgiftesnelheid van bevochtigingsmiddelen op een wenselijke manier. Tijdens het dragen kunnen bevochtigingsmiddelen snel in plaats van langdurig vrijkomen uit het contactlensmateriaal, wat kan resulteren in een verminderde bevochtigbaarheid bij langere draagperioden, waardoor hun effectiviteit afneemt.⁴
De duurzame aanwezigheid van een bevochtigingsmiddel of andere oppervlaktetechnologieën op het voorste lensoppervlak is van vitaal belang. Gelukkig hebben nieuwe materialen, bevochtigingsmiddelen en productieprocessen voor dragers van herbruikbare contactlenzen de deur geopend naar meer mogelijkheden om bevochtigbaarheid te bieden en wrijving te verminderen.
Lensdragers willen nu meer dan ooit contactlenzen die alles bieden: uitstekend zicht en comfort, maar ook gebruiksgemak en flexibiliteit. Op die manier wordt het draagschema een belangrijke overweging. Dit is vooral belangrijk als we de voordelen van een daglens willen bieden in een kostenefficiënte herbruikbare contactlens.⁸
De huidige opties voor zachte contactlenzen gaan meestal van dagelijkse tot tweewekelijkse of maandelijkse draagschema’s. Daglenzen worden steeds meer de voorkeurslens voor veel contactlensspecialisten en -dragers, omdat ze elke dag een nieuw paar contactlenzen bieden en een contactlensverzorgingssysteem overbodig maken. Maar volgens het meest recente internationale onderzoek worden herbruikbare contactlenzen nog steeds voorgeschreven aan meer dan de helft van alle contactlensdragers.⁹ Uit gegevens blijkt verder dat het dagelijkse draagschema beter wordt nageleefd.¹⁰ Als het dagelijkse draagschema geen optie is, kan het een voordeel zijn om lensdragers een vergelijkbaar, intuïtief draagschema aan te bieden.
Aangezien de contactlenstechnologie verder evolueert, kunnen we in de toekomst meer opties verwachten voor lensdragers. Dergelijke opties moeten rekening houden met factoren zoals het draagschema, vooral voor lensdragers die niet helemaal passen in het dagelijkse draagschema en een herbruikbare contactlens willen blijven gebruiken.
We kunnen ook uitkijken naar vooruitgang in materiaal- en lensoppervlaktetechnologieën die een langdurige, betrouwbare bevochtiging van het lensoppervlak mogelijk maken. Naarmate de behoeften van lensdragers evolueren, moeten wij als clinici niet alleen de technologie, maar ook ons enthousiasme blijven afstemmen op deze vooruitgang.
De contactlenstechnologie heeft een lange weg afgelegd sinds ik begon als klinisch specialist én contactlensdrager, maar één ding blijft constant: de noodzaak om altijd rekening te houden met de unieke visuele en comfortbehoeften van elke lensdrager, en om contactlenzen te vinden en aan te passen die hier optimaal aan voldoen. Net zoals we meer gepersonaliseerde geneeskunde kunnen verwachten dankzij kunstmatige intelligentie en technologische vooruitgang, kunnen we ook meer gepersonaliseerde contactlenszorg verwachten door optimaal gebruik te maken van de nieuwe generatie herbruikbare contactlenzen en hun indrukwekkende eigenschappen.

Dr. Maria Markoulli, MOptom, FAAO, FBCLA, is universitair hoofddocent School voor optometrie en visuele wetenschappen, Universiteit van New South Wales Sydney, Australië. Dr. Markoulli is een betaalde consultant van Alcon.
AFKORTINGEN PVA: polyvinylalcohol, PEG: polyethyleenglycol, PVP: polyvinylpyrrolidon
* Gebaseerd op metingen in vitro van ongedragen lenzen.
REFERENTIES
1. Costa D, De Matteis V, Treso F, et al. Impact of the physical properties of contact lens materials on the discomfort: role of the coefficient of friction. Colloids Surf B Biointerfaces. 2024;233:113630. 2. Jones L, Brennan NA, González-Méijome J, et al. The TFOS International Workshop on Contact Lens Discomfort: report of the contact lens materials, design, and care subcommittee. Invest Ophthalmol Vis Sci. 2013;54:TFOS37-TFOS70. 3. Papas EB, Tilia D, Tomlinson D, et al. Consequences of wear interruption for discomfort with contact lenses. Optom Vis Sci. 2014;91:24-31. 4. Willcox M, Keir N, Maseedupally V, et al. CLEAR – Contact lens wettability, cleaning, disinfection and interactions with tears. Cont Lens Anterior Eye. 2021;44:157-191. 5. Bengani LC, Scheiffele GW, Chauhan A. Incorporation of polymerizable surfactants hydroxyethyl methacrylate lenses for improving wettability and lubricity. J Colloid Interface Sci. 2015;445:60-68. 6. Lin C-H, Yeh Y-H, Lin W-C, Yang M-C. Novel silicone hydrogel based on PDMS and PEGMA for contactlens application. Colloids Surf B Biointerfaces. 2014;123:986-994. 7. Phan C-M, Walther H, Riederer D, et al. Analysis of polyvinyl alcohol release from commercially available daily disposable contact lenses using an in vitro eye model. J Biomed Materials Res B Appl Biomater. 2019;107:1662-1668. 8. Alcon data on file, 2022. 9. Global CLI annualized Q3 YTD 2022 including Cosmetic. GfK FY 2022 shares for available countries. GfK $ shares used to approximate CLI sell in DD SiHy DD Non SiHy splits; Alcon data on file, 2022. 10. Dumbleton K, Richter D, Bergenske P, Jones LW. Compliance with lens replacement and the interval between eye examinations. Optom Vis Sci. 2013;90:351-358.
Voor indicaties, contra-indicaties en waarschuwingen verwijzen wij u naar de gebruiksaanwijzing van het betreffende product. Contactlenzen zijn medische hulpmiddelen.
©2025 Alcon Inc. BNLX-VC-2500007
Tags: Alcon, Alcon contactlenzen, Innovatie